| Blair’s blind faith in intelligence The Guardian, Hans Blix, 28 januari 2010 Een dag vóór de getuigenis van Tony Blair in het vijfde Britse Irak-onderzoek geeft het voormalig hoofd van de VN-wapeninspecteurs (UNMOVIC), de Zweed Hans Blix, een gedetailleerd beeld van de aanloop van het Verenigd Koninkrijk tot de Irak-oorlog. Lange tijd stond daarin het ‘Pad van de VN’ centraal. Dat kende diverse scenario’s. De kortste weg naar succes was het scenario waarin de wapeninspecteurs zouden worden toegelaten tot Irak, en de vermeende wapens werden aangetroffen en vernietigd. De VS en het VK leken echter uit te gaan van het scenario waarin Irak de inspecties zou tegenwerken, wat de weg vrij moest maken voor een resolutie die geweld tegen Irak legitimeerde. In dat geval zou de gewenste regime change plaats kunnen vinden, én zouden eventuele wapens worden opgeruimd. Maar er was ook nog een derde scenario, waarin Irak de inspecties toestond en er geen wapens werden gevonden. In dát geval zou er geen VN-resolutie komen die geweld toestond. Met betrekking tot Blair vroeg Blix zich destijds af hoe die zich in dat geval zou houden onder druk van ‘a trigger-happy US administration’. In groot detail beschrijft Blix de voortgang en bevindingen van de inspecties, waartoe resolutie 1441 van de VN Veiligheidsraad Irak dwong. Aan de hand van zijn voortgangsverslagen toont hij de positieve ontwikkeling van Iraks medewerking aan, tegen de achtergrond van het feit dat meer dan drie maanden intensieve inspecties geen enkel spoor van de gezochte wapens opleverden. Blix zelf verdacht Saddam ervan zijn militaire ambities brandend te houden, maar de resultaten van de inspecties brachten hem tot andere inzichten. Zo verzocht hij de VS meermalen om betere intelligence, aangezien vrijwel alle ‘harde’ Amerikaanse informatie tot niets leidde. Blix verloor zijn vertrouwen in de intelligence over Iraks MVW’s, maar gek genoeg gebeurde bij Tony Blair het tegenovergestelde. Blair hield vol dat de informatie deugde, en dat de diensten van onder andere Duitsland en Frankrijk dat onderschreven. Blix waarschuwde hem that it would prove paradoxical and absurd if 250,000 troops were to invade Iraq and find very little. Blair responded that the intelligence was clear that Saddam had reconstituted his weapons of mass destruction programme.’ Tijdens de laatste vooroorlogse fase scheidden de wegen van Blix en Blair zich definitief. De meeste leden van de Veiligheidsraad wilden dat de inspecties zouden worden voortgezet, en voor de door Blair zo vurig gehoopte resolutie bestond zo goed als geen steun. Blair kwam precies op het punt dat Blix had gevreesd, en de Britten kozen voor het Atlantische pad en de Amerikaanse redenering. Blix: ‘It seems to me that at this stage when, after many hundreds of inspections, no WMD had been found and when the credibility of intelligence was eroding, [British Foreign Secretary] Straw joined his US colleagues in doubting that continued inspection efforts to solve disarmament issues would yield any “smoking guns”. De Britten gokten op Saddams tegenwerking en een tweede resolutie.
Die gok pakte verkeerd uit. Dus gokten ze nog een keer door Irak binnen
te vallen op zoek naar massavernietigingswapens. Die gok betekende een
wereldramp. Morgen mag Tony Blair uitleggen hoe dat heeft kunnen gebeuren. |
